Hoe het SAP-kostenmodel werkt, waarom 2027 een natuurlijk keuzemoment is en hoe je je klant- en procesdata migreert naar een open datalaag in eigen beheer, naast of in plaats van SAP.
SAP is voor veel bedrijven het degelijke hart van finance en logistiek, maar ook een omgeving waarin de eigen klant- en procesdata praktisch onbereikbaar is geworden: verspreid over gecodeerde tabellen, afgeschermd door licenties en alleen aanpasbaar via de partner.
Richting eind 2027 bouwt SAP het reguliere onderhoud op de oude ECC-generatie af, en de Europese Data Act verbiedt overstapkosten bij clouddiensten.
Dat maakt de komende periode een natuurlijk keuzemoment: niet per se weg van SAP, maar wel je data terug in eigen beheer, in een open datalaag waarop klantbeeld, rapportage en AI draaien zonder licentiediscussie.
Zo'n datalaag komt naast SAP te staan, wordt gevuld via een beheerste migratie met proefronde en controle, en geeft jou daarna de regie over wat er op SAP overblijft.
SAP werd niet gekozen omdat het hip was, maar omdat het werkte. Voorraad, inkoop, facturatie en boekhouding in één systeem, met de discipline en betrouwbaarheid die een productie- of handelsbedrijf nodig heeft. Voor veel bedrijven was de implementatie een flinke investering die zich heeft terugverdiend in grip op de operatie.
Maar het model onder die degelijkheid stamt uit een tijd waarin data en software onlosmakelijk waren. Je data leeft in de tabellen van SAP, in het datamodel van SAP, toegankelijk via de schermen en licenties van SAP. Zolang alles binnen dat huis gebeurde, was dat geen probleem. Het probleem ontstond toen bedrijven meer met hun eigen data wilden doen: een webshop koppelen, een klantportaal bouwen, rapportages combineren met andere bronnen, AI op de eigen historie laten draaien. Elk van die wensen loopt tegen hetzelfde aan: de data is van jou, maar de toegang is van SAP.
De rekening van SAP bestaat uit drie lagen die zelden op één overzicht staan.
Naast de gebruikerslicenties betaal je jaarlijks onderhoud over de licentiewaarde, en de route die SAP voor zich ziet, naar S/4HANA en de cloud, is voor de meeste klanten een nieuwe investeringsronde. Het pakket wordt zelden goedkoper; de vraag is alleen in welk tempo het duurder wordt.
Het opmerkelijkste onderdeel van het SAP-kostenmodel is indirect access, tegenwoordig digital access genoemd: ook systemen die via een koppeling met SAP-data werken, zoals een webshop, een portaal of een eigen app, kunnen licentieplichtig zijn. Er zijn rechtszaken over gevoerd en de regels zijn sindsdien verduidelijkt, maar het principe staat nog steeds: het aanraken van jouw eigen data door jouw eigen software kan geld kosten. Voor bedrijven die willen digitaliseren is dat een structurele rem: elke innovatie begint met een licentievraag.
Een rapport, een veld, een gewijzigd proces: vrijwel elke aanpassing loopt via de SAP-partner, in ABAP of via configuratie die niemand intern beheerst. Dat is geen onwil; het platform is te complex om erbij te doen. Het gevolg is een afhankelijkheid die op geen enkele factuur "lock-in" heet, maar het wel is.
Elke innovatie begint met een licentievraag.
Geen licenties per gebruiker op je eigen data, alleen lage en voorspelbare infrastructuurkosten.
Twee ontwikkelingen maken de komende periode bijzonder. De eerste: SAP bouwt het reguliere onderhoud op de oude ECC-generatie af richting eind 2027. Wie daarop draait, moet dus sowieso in beweging komen; stilzitten is geen optie meer. De standaardroute die dan wordt aangeboden is de migratie naar S/4HANA, een traject dat voor veel mkb-bedrijven jaren en tonnen kost.
De tweede: de Europese Data Act. Die verplicht aanbieders van clouddiensten om overstappen praktisch mogelijk te maken, inclusief het meegeven van je data in een gangbaar, bruikbaar formaat. Vanaf 12 januari 2027 mogen daarvoor geen overstapkosten meer worden gerekend. Meer daarover in ons artikel over de Data Act en overstapkosten.
Als je toch moet migreren, is dat hét moment om de vraag breder te stellen dan "welke SAP-versie wordt het". Welke data en processen horen eigenlijk in eigen beheer thuis? En waarvoor heb je SAP daarna nog echt nodig? Wie die vraag pas na de S/4HANA-migratie stelt, heeft zijn lock-in net voor jaren verlengd.
Je data komt compleet uit SAP, maar niet alles via dezelfde weg, en vrijwel niets in een vorm die je direct wilt gebruiken. Dit zijn de routes.
De export is de helft van het werk. De andere helft is de overzetting zelf, en daar gaan migraties mis die op papier klopten. Vijf regels die het verschil maken.
Eerst stamdata, dan transacties, dan documenten; wie de volgorde omdraait krijgt verweesde records. Houd per record een mapping bij van SAP-sleutel naar nieuw ID, zodat elke relatie herleidbaar en elke fout herstelbaar is.
Alles naar een testomgeving. Tel na per tabel: evenveel klanten, orders en facturen als in de bron. Steekproef de ketens van klant naar order naar factuur en de vreemde gevallen, zoals oude nummerreeksen.
Het beste moment om te ontdubbelen en te normaliseren: je kijkt toch al naar elke tabel. Wat je bewust achterlaat, documenteer je, zodat "weg" nooit "kwijt" betekent.
De datalaag bewijst zich naast SAP met een compleet klantbeeld, dashboards en AI, terwijl nieuwe data meestroomt. SAP blijft het systeem van registratie voor finance en logistiek; er gaat niets uit voordat iets beters bewezen werkt.
ABAP-maatwerk en gekoppelde procesautomatisering zijn niet letterlijk overzetbaar. Een deel bestond om beperkingen van het pakket te omzeilen. Herbouw wat je proces echt nodig heeft en laat de rest weg.
Waar migreer je naartoe? Het antwoord van And Repeat is geen ander pakket, want dan verhuis je alleen je lock-in. Het antwoord is een AI Native Data Layer: een open, centrale datalaag op PostgreSQL, in jouw eigen beheer, waarop al je bedrijfssoftware aansluit.
Voor SAP-bedrijven is de kracht juist dat het geen alles-of-niets-beslissing is. SAP blijft het hart van finance en logistiek zolang jij dat wilt. De datalaag ernaast wordt de plek waar je klantbeeld, rapportage, portalen en AI leven: webshop en klantportaal draaien op jouw database zonder indirect access-discussie, dashboards combineren SAP-data met al je andere bronnen, en AI-chat beantwoordt vragen over je eigen klanten en orders. Elke bovenliggende oplossing is wisselbaar zonder dataverlies, want de data staat eronder, niet erin.
Het kostenmodel is navenant eenvoudig, zoals het overzicht in hoofdstuk 2 laat zien. En omdat de datalaag open en portable is, kun je er altijd mee weg. Ook bij ons vandaan; dat houdt iedereen scherp. Hoe dat platform in elkaar zit, staat uitgebreid in de whitepaper over de AI Native Data Layer.
| aspect | alles in sap | open datalaag ernaast |
|---|---|---|
| toegang tot je data | Via SAP-schermen, licenties en de partner | Rechtstreeks: het is jouw database |
| koppelingen en portalen | Indirect access maakt elke koppeling een licentievraag | Webshop en portaal draaien op jouw data, zonder discussie |
| klantbeeld en rapportage | Verspreid over modules, samengesteld via exports en Excel | Eén compleet, live klantbeeld over al je bronnen |
| aanpassingen | Via de partner, in ABAP of configuratie | Om jouw werkwijze heen gebouwd, aanpassingen in dagen |
| AI op je bedrijfsdata | Binnen het aanbod en de licenties van SAP | Elke AI-toepassing sluit direct aan op je eigen datalaag |
| eigenaarschap | Data in het model en de systemen van de leverancier | Data, model en omgeving zijn volledig van jou |
Elke goede migratie begint met weten wat je hebt. Daarom is de eerste stap altijd een datascan: we kijken samen naar je SAP-omgeving en brengen in kaart welke data waar leeft, welk maatwerk er draait en wat de kwaliteit van de data is. Met een proefexport laten we zien hoe jouw klanten en orders eruitzien in een open datalaag.
Daarna weet je precies waar je aan toe bent: wat er in eigen beheer hoort, waarvoor SAP echt nodig blijft en wat de migratie inhoudt. Ook als de conclusie is dat alles voorlopig blijft zoals het is, want ook dat komt voor, heb je een gedocumenteerd beeld van je eigen data. Dat is nooit weggegooid werk, zeker niet met 2027 in zicht.
And Repeat helpt mkb-bedrijven hun data en software in eigen beheer te brengen, met een AI-native datalaag als fundament. Data ontsluiten uit systemen zoals SAP is daarvan een logisch onderdeel: de data is er al, hij moet alleen terug naar de eigenaar. Eén overtuiging loopt overal doorheen: jouw data en jouw software horen van jou te zijn, niet van een leverancier.
Plan een vrijblijvende datascan. We brengen je omgeving in kaart en laten met een proefexport zien hoe jouw data eruitziet in eigen beheer. Eerlijk advies, ook als dat "blijf nog even" is.